sinetown

Çağan Irmak’ın Babam ve Oğlum filmi, ilk bakışta klasik bir baba-oğul melodramı gibi görünür. Yıllar sonra yeniden karşılaşan bir baba ile oğul; geçmişin kırgınlıkları, aile içi sessizlikler ve 12 Eylül’ün açtığı yaralar ekseninde bir araya gelir. Film, bu yönüyle Türkiye’nin yakın tarihindeki siyasal travmayı aile anlatısının merkezine yerleştirir. Fakat yapıta daha yakından bakıldığında, meselenin yalnızca iki birey arasındaki kişisel kırgınlıktan ibaret olmadığı görülür. Filmin asıl meselesi, bir kuşaktan diğerine aktarılması gereken toplumsal ve anlamsal sürekliliğin nasıl parçalandığıdır. Bu açıdan Babam ve Oğlum ; geleneksel toplumsal düzenin çözülüşünden modern politik öznenin doğuşuna, oradan da büyük anlatıların dağılmasıyla biçimlenen yeni bir özneleşme sürecine uzanan tarihsel kırılmanın hikâyesi olarak okunabilir. Buradaki “süreklilik” yalnızca toprağın, mülkün ya da soyadının devamı değildir. Aynı zamanda bir anlam dünyasının, değerler sisteminin, tarihsel hafızanın ve ge...

Tony Gatlif'e Veda: Vengo

Bazı yönetmenler dünyayı bir hikâye anlatmak için kadraja alır; Tony Gatlif ise o kadrajı ateşe verip dumanından ses çıkarmak için kameranın arkasına geçerdi. Onun sineması hiçbir zaman steril salonların, hesaplanmış senaryo matematiğinin ya da cilalı estetik kurallarının sineması olmadı. Gatlif, sinemasını yollardan, sınırlardan, toza batmış ciğerlerden ve en çok da o tekinsiz göçebe kederinden var etti. Bu yüzden ona veda ederken durup bakılacak en doğru yer, Endülüs'ün çatlamış toprağına kan ve ritimle kazıdığı Vengo 'dur. Vengo , bir intikam trajedisi kılığına bürünmüş saf bir ağıttır. Gatlif bu filmde flamenkoyu Batı'nın egzotik vitrinlerinden çekip çıkarır; ait olduğu yere, yani ölümün, onurun ve yoksulluğun karanlık kuyusuna fırlatır. Caco'nun kızının yasıyla kavrulan bedeninde, topukların toprağa her vuruşu bir meydan okuma değil, kaçınılmaz sona doğru atılan çaresiz bir adımdır. Flamenkonun o karanlık duende 'si, Gatlif'in kamerasında soyut bir estetik ...

The Invite: Evliliğin İçindeki Arzunun Hayaletleri

Olivia Wilde’ın yönettiği The Invite , Cesc Gay’in 2020 tarihli İspanyol filmi Sentimental ( The People Upstairs )’dan uyarlanan, tek bir ev ve tek bir akşam yemeği etrafında giderek büyüyen bir ilişki komedisi. Hikâyenin merkezinde, yıllardır birlikte olan ve ilişkilerindeki heyecanı yavaş yavaş kaybetmeye başlayan bir çift var. Komşularının beklenmedik davetiyle başlayan gece ise kısa sürede cinselliğin, arzunun ve evlilik sınırlarının sorgulandığı tuhaf bir deneyime dönüşüyor. Fakat The Invite ’ı yalnızca “Çift eş değiştirecek mi?” ya da “Grup seks olacak mı?” merakı üzerinden okumak filmin asıl eğlencesini ıskalamak olur. Çünkü film, bütün bu cinsel gerilimin altında çok daha eski ve tanıdık bir soruyu taşıyor: Bir ilişki güven ve istikrar üzerine kurulduğunda, zamanla kendi heyecanını tüketebilir mi?